SKLAVOUNAKOS TOWER HOUSE RESTORATION
- Χρονολογία: 2017
- Τοποθεσία: Πύργος Διρού, Δήμος Ανατολικής Μάνης
- Κατάσταση: Σε μελέτη
- Επιφάνεια: 360,00 m2
- Τύπος: Αποκατάσταση Μνημείων
Το έργο αφορά την αποκατάσταση και την ιστορική τεκμηρίωση ενός εξαιρετικά σημαντικού μνημείου της Μάνης, το οποίο ανήκει στην κατηγορία των τειχισμένων κτηριακών συγκροτημάτων και αποτελεί εμβληματικό δείγμα της παραδοσιακής μανιάτικης αρχιτεκτονικής. Το συγκρότημα, που χρονολογείται σε παλαιότερες εποχές, έχει υποστεί φθορές λόγω της έλλειψης συντήρησης, διατηρεί ωστόσο όλα τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του σχεδόν ακέραια, και ξεχωρίζει για την παρουσία του πενταώροφου πολεμόπυργου, που αποτελεί τοπόσημο της περιοχής και παραμένει ανέπαφος μέχρι και σήμερα.
Η μελέτη εστιάζει στην αναλυτική αποτύπωση του συγκροτήματος, με ιδιαίτερη έμφαση στην ιστορική και αρχιτεκτονική ανάλυση, καθώς και στην αξιολόγηση των πολιτιστικών και οικονομικών αξιών του ακινήτου. Χρησιμοποιούνται σύγχρονες τεχνικές φωτογραμμετρίας για τη δημιουργία 3D μοντέλων, ενώ η παραγωγή ορθοφωτομωσαϊκών μεγάλης ακρίβειας παρέχει έναν πλήρη χάρτη της υφιστάμενης κατάστασης, αναδεικνύοντας με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τα αρχιτεκτονικά του χαρακτηριστικά.
Το συγκρότημα περιλαμβάνει τον πολεμόπυργο, το κεντρικό σπίτι, μία ημιτελή κατασκευή και την εσωτερική αυλή, ενώ ο περιβάλλων χώρος περιλαμβάνει ένα δίκτυο από υπόγειες και υπέργειες στέρνες, οι οποίες είχαν κατασκευαστεί για τη συλλογή και αποθήκευση νερού, στοιχείο ζωτικής σημασίας σε περιόδους πολιορκίας. Επιπλέον, υπάρχουν και άλλες λειτουργικές υποδομές όπως ξυλόφουρνος, τουαλέτα, και οπωροφόρα δέντρα που εξασφάλιζαν τις καθημερινές ανάγκες των κατοίκων.
Η εσωτερική διαρρύθμιση του συγκροτήματος αντανακλά τη στρατηγική σκέψη της εποχής για την επιβίωση κατά τη διάρκεια εχθρικών επιθέσεων, με τον πύργο να αποτελεί το κεντρικό αμυντικό στοιχείο και τα υπόλοιπα κτίρια να εξυπηρετούν τις ανάγκες της οικογένειας που κατοικούσε εκεί. Οι υποδομές στον περιβάλλοντα χώρο, εκτός από το δίκτυο στέρνας, περιλαμβάνουν και κατάλοιπα από λατομεία, τα οποία ενδεικνύουν την αυτονομία της οικογένειας στη διαχείριση των πόρων.
Η αποκατάσταση αποσκοπεί στην ανάδειξη της ιστορικής αξίας του συγκροτήματος και στην προστασία του από την περαιτέρω φθορά, με σεβασμό στις παραδοσιακές αρχιτεκτονικές τεχνικές και μεθόδους. Παράλληλα, η μελέτη αναδεικνύει τις οικονομικές δυνατότητες του ακινήτου, προτείνοντας βιώσιμες χρήσεις που θα διασφαλίσουν τη συντήρησή του για τις επόμενες γενιές, και παράλληλα θα συμβάλλουν στην ανάπτυξη της τοπικής κοινωνίας.
Το έργο συνιστά ένα σημαντικό βήμα για τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς της Μάνης, προσφέροντας ένα ολοκληρωμένο σχέδιο αποκατάστασης που συνδυάζει την αρχιτεκτονική με την ιστορική έρευνα, τη σύγχρονη τεχνολογία και την πολιτιστική ταυτότητα της περιοχής.
- Αρχιτεκτονική μελέτη:
Σοφία Ψαλτάκου
Γιάννης Σαΐτας, αρχιτέκτονας, πολεοδόμος, εθνολόγος (Ειδικός Σύμβουλος)